Sosyal medyanın gündemi, bir felaket filminin tanıtımına benziyor: Banka hesaplarını silecek siber saldırılar, interneti aylarca susturacak kesintiler, açıklanacağı söylenen uzaylı dosyaları, yeraltı sığınakları ve "geç kalmadan" yapılması istenen yiyecek stokları. Birbirinden farklı iddialar, aynı duyguda birleşiyor: Büyük bir şey yaklaşırken halka gerçeğin söylenmediği kuşkusu.
Bu atmosferde sorulması gereken soru, yalnızca felaket kehanetlerinin doğru olup olmadığı değil. Korku gündemi dikkati nereye taşıyor; hangi siyasi ve ekonomik gelişmeleri görünmez kılıyor? ABD'de iktidarın geleceği tartışılırken büyük güçler arasında yeni pazarlıkların yürütülmesi, bu soruyu anlamlı kılıyor. Fakat eşzamanlılık, tek başına ortak bir operasyonun kanıtı sayılamaz.
17 KASIM GEÇTİ, İDDİALARIN HESABI KALDI
"17 Kasım dijital kıyameti" anlatısında banka kayıtlarının silineceği, internetin uzun süre kapanacağı ve küresel bir siber saldırının başlayacağı öne sürüldü. Söylentiyi inceleyen PopFake'in aktardığı paylaşımlar, iddiaların dayanağı olarak doğrulanabilir bir belge yerine kimliği belirsiz bir "karanlık ağ kaynağı" gösteriyordu. Bu araştırmada da anlatıyı doğrulayacak güvenilir bir teknik bulguya ulaşılamadı.
Böyle anlatıların gücü, kesin tarihle belirsiz tehdidi birleştirmelerinde yatıyor. Tarih, iddiaya ciddiyet görüntüsü veriyor; tehdidin kapsamı ise hemen her aksaklığın kehanete bağlanmasına izin veriyor. Bir bankanın uygulamasındaki sorun ya da bölgesel elektrik kesintisi, küresel senaryonun başlangıcı gibi sunulabiliyor.
Ancak gerçek siber tehditleri bu söylentilerle aynı sepete koymak da yanlış. ABD kurumlarının Volt Typhoon hakkındaki ortak uyarısı, Çin destekli aktörlerin iletişim, enerji, ulaşım ve su altyapısındaki ağlara sızdığını belgeliyor. Bu, kritik altyapının korunmasını gerektiren somut bir güvenlik meselesi. Belirli bir günde dünyanın dijital sisteminin çökeceği iddiası ise ayrıca kanıt gerektiriyor.
Uzaylı tartışmalarında da benzer bir sıçrama yaşanıyor: Açıklanamayan bir görüntü, dünya dışı ziyaretin kanıtı gibi dolaşıma sokuluyor. Oysa NASA, dünya dışı yaşama ilişkin güvenilir kanıt bulmadığını ve tanımlanamayan anomalilerin dünya dışı kökenli olduğunu gösteren kanıt bulunmadığını belirtiyor. "Henüz açıklanamıyor" ifadesiyle "uzaylı olduğu doğrulandı" hükmü arasındaki mesafe kapanmış değil.
Sığınaklar ve erzak stokları da aynı korku zincirine ekleniyor. Oysa afet hazırlığı, yaklaşan gizli bir felaketin işareti sayılamaz. FEMA'nın birkaç günlük temel gıda, su ve ihtiyaç malzemesi bulundurma tavsiyesi, olağan acil durum hazırlığının parçası. Bu tavsiyeden "devletler tarihi biliyor" sonucuna geçmek için elde ek bir kanıt olması gerekiyor.
Korkunun ticari karşılığı da var. Felaket beklentisi, hazırlık ürünlerinden ücretli içeriklere kadar geniş bir satış alanı yaratabiliyor. Bu nedenle bir paylaşımın siyasi etkisi kadar ekonomik teşvikini de sorgulamak gerekiyor: İddiayı yayan kişi hangi belgeyi sunuyor, hangi ürünü satıyor, hangi ilgiyi gelire dönüştürüyor?
Korku anlatılarının gerisinde ABD'de somut bir siyasi dönüşüm yaşanıyor. Kasım ara seçimlerinde Demokratların Kongre'nin iki kanadında da çoğunluğu kazanması, ocakta başlayacak yeni yasama döneminde Trump'ın daha güçlü bir muhalefet denetimiyle karşılaşacağı anlamına geliyor. Bütçe, atamalar ve yönetimin soruşturulması başlıklarında gerilim ihtimali yükseliyor.
Bu tablo, "Trump'ın son iki yılı sıkıntılı olabilir" değerlendirmesine dayanak sağlıyor. Ancak buradan kaçınılmaz bir iç karışıklık sonucu çıkmıyor. Daha güçlü ihtimal, yönetimin hareket alanının daralmasıyla siyasi mücadelenin sertleşmesi. Trump'ın dış politikada anlaşma arayışları da bu iç baskıdan bağımsız okunamaz.
Trump sonrası rekabetin merkezinde ise Cumhuriyetçi seçmenin yönü bulunuyor. Göç, ekonomik korumacılık, dış müdahaleler ve müttefiklere verilen desteğin maliyeti, yeni liderlik yarışının ayrışma başlıkları olabilir. Dolayısıyla mesele yalnızca başkanın kim olacağı değil; Trump'ın oluşturduğu siyasi koalisyonun kim tarafından, hangi programla bir arada tutulacağı.
İSRAİL'İN DESTEĞİ YIPRATIYOR
İsrail konusunda değişimin en açık göstergesi kamuoyu araştırmaları. Pew'in Mart 2026 araştırmasında Amerikalıların yüzde 60'ı İsrail hakkında olumsuz görüş bildiriyor; önceki yıl bu oran yüzde 53'tü. Her iki partide de 50 yaş altındaki yetişkinlerin çoğunluğu İsrail'i olumsuz değerlendiriyor. Bu, desteğin kuşaklar arasında yeniden şekillendiğini gösteriyor.
Ancak kamuoyundaki gerileme ile Washington'daki kurumsal etkinin kaybı aynı şey değil. Askerî işbirliği, Kongre ilişkileri ve diplomatik destek ayrıca incelenmeli. "İsrail ABD üzerindeki etkisini kaybetti" hükmü, anketlerin tek başına taşıyabileceğinden daha geniş bir iddia.
Buradaki değişim, desteğin siyasi maliyetinin artması olarak okunabilir. İsrail politikası, seçmenlerin daha fazla sorguladığı bir alana dönüşüyor. Bunu görünmez, sınırsız bir kontrolün çözülmesi şeklinde anlatmak ise somut kurumları ve karar süreçlerini açıklamak yerine başka bir komplo kalıbı üretiyor.
DİKKAT DAĞILABİLİR; ORTAK MERKEZ KANITLANMIŞ DEĞİL
Korku içerikleri kamuoyunun dikkatini bütçe kararlarından, savaşların maliyetinden ve diplomatik tavizlerden uzaklaştırabilir. Bunun gerçekleşmesi için her paylaşımın aynı merkezden hazırlanması gerekmiyor. Siyasi hesap, ticari çıkar ve kullanıcıların kaygısı birbirini besleyebilir. Science'ta yayımlanan bir araştırma da incelenen Sosyal Medya X verilerinde yanlış haberlerin doğrulardan daha hızlı ve geniş yayıldığını ortaya koymuştu.
Dolayısıyla "korku ikliminden kim yararlanıyor?" sorusu yerinde. "Bütün korkular yeni dünya paylaşımını gizlemek için üretildi" cevabı ise henüz kanıtlanmış değil. Bunu haberleştirmek için ortak finansman, koordinasyon veya talimat bağlantısı göstermek gerekir.
Dünya siyasetinde güç dengeleri değişiyor; ABD'de Trump sonrası dönemin mücadelesi de şimdiden yürütülüyor. Bu süreçleri izlemek için felaket senaryolarına ihtiyaç yok. Asıl takip edilmesi gereken, hangi kararın alındığı, kimin kazandığı ve masada bulunmayan toplumların geleceği hakkında kimin söz söylediği.
ÜÇ LiDER AYNI MASADA
YENi BiR PAYLAŞIM MI?
Donald Trump, Vladimir Putin ve Şi Cinping, 19 Kasım'da Çin'in Şıncın kentinde bir araya geldi. Çin Dışişleri Bakanlığının yayımladığı açıklamaya göre Ukrayna, Ortadoğu, Kore Yarımadası ve nükleer yayılmanın önlenmesi görüşüldü. Şi'nin karşılıklı temel çıkarların ve kırmızı çizgilerin gözetilmesi yönündeki ifadeleri, büyük güçler arasındaki sınır pazarlığı açısından dikkat çekiciydi.
Yayımlanan ortak bildiride BM reformu, enerji akışlarının istikrarı, nükleer risklerin azaltılması ve Uluslararası Ceza Mahkemesinin yetki kullanımı yer aldı. Bunlar dünya düzeninin işleyişine ilişkin önemli başlıklar. Bildiri, üç başkentin bazı konularda ortak zemin aradığını gösteriyor; ülkelerin nüfuz alanlarına dağıtıldığı bir anlaşmayı belgelemiyor. Kapalı görüşmelerin bütün içeriği kamuya açık değil. Bu nedenle perde arkasında hangi önerilerin konuşulduğunu kesin biçimde söylemek mümkün değil. Bu araştırmada, üç liderin dünyayı paylaşma planı üzerinde uzlaştığını doğrulayan güvenilir belge veya bağımsız teyit bulunamadı. Yine de başka ülkeleri ilgilendiren güvenlik meselelerinin üç büyük gücün masasında görüşülmesi, o ülkelerin karar hakkı bakımından sorgulanmayı hak ediyor.





