NEW Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, çatışmaların, iklim krizinin ve küresel eşitsizliklerin derinleştiğine dikkati çekerek, gelişmekte olan ülkelerin kalkınma hedeflerine ulaşabilmesi için finans, iklim, teknoloji ve küresel yönetişim alanlarında adalete dayalı çözümlere ve reforma ihtiyaç olduğunu belirtti.
Guterres, BM 81. Genel Kurulu marjında düzenlenen G77 Dışişleri Bakanları Toplantısı'nda yaptığı konuşmada, dünyanın, çatışmaların sürdüğü, ateşkeslerin bozulduğu, insan hakları ve uluslararası hukukun cezasız şekilde ihlal edildiği bir dönemden geçtiğini söyledi.
İklim krizinin ağırlaştığını, küresel eşitsizliklerin derinleştiğini ve Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri'ne yönelik ilerlemenin geride kaldığını belirten Guterres, kalkınmanın, eşitlik, insan onuru, refah ve barışın temel itici gücü olduğunu vurguladı.
Guterres, resmi kalkınma yardımlarının azalması, güven ve dayanışmanın gerilemesi karşısında 2030 Gündemi'nin hedeflerini koruyacak yolların acilen bulunması gerektiğini ifade etti.
Kalkınmanın önündeki engellerin aşılması için öncelikle çatışmaların sona erdirilmesi gerektiğini belirten Guterres, Orta Doğu, Gazze, Sudan, Yemen ve diğer bölgelerde devam eden ihtilafların kalkınmayı daha da ulaşılmaz hale getirdiğini kaydetti.
Guterres, gelişmekte olan ülkelerin ağır borç yükü altında bulunduğunu belirterek, "Gelişmekte olan ülkeler borç içinde boğuluyor." ifadelerini kullandı.
Finansal adaletin sağlanması için gelişmekte olan ülkelerin karşı karşıya olduğu borç sorununa çözüm bulunması gerektiğini vurgulayan Guterres, uluslararası finans sisteminin daha adil bir yapıya kavuşturulması gerektiğini aktardı.
Guterres, "iklim adaletinin" önemine de dikkati çekerek, iklim krizinin gelişmekte olan ülkeleri daha ağır şekilde etkilediğini söyledi.
Aşırı sıcaklar, seller, kuraklıklar, fırtınalar ve deniz seviyelerindeki yükselişin insanların yaşamlarını ve geçim kaynaklarını tehdit ettiğini belirten Guterres, bu durumun elde edilen kalkınma kazanımlarını da aşındırdığını kaydetti.
Guterres, iklim adaletinin afetler yaşanmadan önce insanların korunmasını, afetlerin ardından ise ülkelere toparlanma ve iklim değişikliğine uyum süreçlerinde destek verilmesi gerektiğini ifade etti.
Teknolojik adaletin de sağlanması gerektiğini belirten Guterres, yapay zekanın yalnızca bu teknolojiye erişim imkanına sahip ülkelerin değil, tüm ülkelerin yararına olması gerektiğini dile getirdi.
Guterres, yapay zekanın, dünyadaki mevcut eşitsizlikleri ve adaletsizlikleri daha da derinleştirmesine izin verilmemesi gerektiğini vurguladı.
Guterres, küresel kurumların da günümüz dünyasının ekonomik ve siyasi gerçeklerini yansıtacak şekilde reforme edilmesi gerektiğini belirtti.
BM Güvenlik Konseyi ile Bretton Woods kurumlarının, bugün gelişmekte olan birçok ülkenin henüz bağımsızlığını kazanmadığı dönemde oluşturulduğuna dikkati çeken Guterres, "Mevcut sistemler özellikle gelişmekte olan ülkelerin bugün sahip olduğu siyasi ve ekonomik gücü, sesi ve etkisini yeterince yansıtmıyor." değerlendirmesinde bulundu.
Guterres, bu kurumların reforme edilmesi gerektiğini vurguladı.
