AKP'li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın 2027 bütçesinde emeklilere enflasyon artışının üzerinde imkan sağlanmasına yönelik açıklamaları, ek zam beklentisini artırdı. Düzenlemenin biçimi ve oranı henüz açıklanmazken, ihtiyaç duyulan yasal adımın yıl sonuna kadar TBMM gündemine getirilmesi hedefleniyor.
Cumhuriyet'in haberinde, geçmiş seçim dönemlerinde emeklilere sağlanan ek artışlar ile 2027 bütçesindeki sosyal güvenlik transferleri birlikte değerlendirildi. Ancak yüksek oranlı maaş artışının tek başına erken seçim göstergesi sayılamayacağına da dikkat çekildi.
YILMAZ: “ENFLASYONLA GELECEK ARTIŞIN ÜZERİNDE BİR İMKAN”
Kabine Toplantısı'nın ardından konuşan Erdoğan, emeklilerin durumunu iyileştirmek için bütçede mali imkan oluşturduklarını belirtti. Erdoğan, “İnşallah 2027 bütçesinde başımızın tacı olan emeklilerimizin durumunu biraz daha iyileştirecek mali imkanları oluşturuyoruz” dedi.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz ise planlanan artışın enflasyonla sınırlı tutulmayabileceğini şu sözlerle anlattı:
“2027 bütçemizde özellikle emeklilerimizi önceliklendirdik. Bütçemizi hazırlarken emeklilerimize, enflasyonla gelecek artışın üzerinde bir imkan sağlamayı esas aldık”.
Bu açıklamalar seyyanen zam, ek refah payı veya taban aylığın ayrıca artırılması seçeneklerine ilişkin beklenti oluşturdu. Ancak bu seçeneklerden hangisinin uygulanacağına ilişkin kesinleşmiş bir düzenleme açıklanmadı.
SGK TRANSFERLERİNDE YÜZDE 66 ARTIŞ ÖNGÖRÜLÜYOR
2027 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Teklifi'nde Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılacak bütçe transferlerinin önceki döneme göre yaklaşık yüzde 66 artırılması öngörülüyor. Haberde, sosyal güvenlik sisteminin finansman ihtiyacı, prim teşvikleri ve emekli aylıklarına yönelik olası ek düzenlemelerin bu artışta etkili olabileceği değerlendiriliyor.
Bütçe açığının gayrisafi yurtiçi hasılaya oranı için 2025'te yüzde 3,6, 2026'da yüzde 3,1 öngörülürken, 2027'de yüzde 3,3 hedeflenmesi de maliye politikasında sınırlı genişleme alanı tartışmasına konu oluyor.
Temmuz 2026 itibarıyla en düşük emekli aylığı 23 bin 552 TL düzeyinde. Yıl sonu enflasyon tahminleri esas alındığında, yalnızca altı aylık enflasyon farkının uygulanması halinde bu tutarın yaklaşık 25 bin 600-26 bin TL bandına çıkması bekleniyor. Bu rakamlar kesinleşmiş bir aylık tutarını değil, enflasyon tahminine bağlı beklentiyi ifade ediyor.
SEÇİM ÖNCESİ EK ARTIŞLARIN GEÇMİŞİ
Türkiye'de emekli aylıklarına rutin enflasyon artışlarının dışında yapılan düzenlemelerin seçim öncesine denk geldiği çeşitli örnekler bulunuyor. 2010-2011 döneminde düşük emekli aylıklarına seyyanen 60 TL ek artış yapılırken diğer aylıklara da ilave oranlı zam uygulandı. Benzer seyyanen artış 2011 genel seçimleri öncesinde sürdürüldü.
24 Haziran 2018 Cumhurbaşkanlığı ve milletvekili seçimlerinden kısa süre önce ise yaklaşık 12 milyon emekliyi kapsayan bayram ikramiyesi uygulaması getirildi. Ramazan ve Kurban bayramlarında 1.000'er TL ödeme yapılması kararlaştırıldı.
14 Mayıs 2023 seçimleri öncesinde en düşük emekli aylığı, Temmuz 2022'deki 3 bin 500 TL seviyesinden Ocak 2023'te 5 bin 500 TL'ye, Mart 2023'te ise 7 bin 500 TL'ye çıkarıldı. Yaklaşık sekiz aylık dönemdeki artış yüzde 114'ü aştı. Ocak 2023'te yaklaşık yüzde 15,4 düzeyindeki yasal enflasyon artışı da refah payıyla yüzde 30'a yükseltildi.
Aynı dönemde Emeklilikte Yaşa Takılanlar düzenlemesi yasalaştı ve 2 milyonu aşkın kişinin emeklilik sistemine girmesinin önü açıldı. 31 Mart 2024 yerel seçimleri öncesinde de taban aylık, Ocak 2024'te 7 bin 500 TL'den 10 bin TL'ye yükseltildi.
Bununla birlikte yüksek maaş artışlarının tamamı seçim öncesinde yapılmadı. Refahyol hükümeti döneminde memur ve emekli maaşlarına Temmuz 1996'da yüzde 50, Ocak 1997'de yüzde 30 ek zam uygulanmıştı. Bu artışlar doğrudan bir seçim öncesine denk gelmemişti.
