Ünlü oyunculardan yeni akım; yüz kiralama

Yapay zekânın oyunculara nasıl bir etkisinin olacağını hep merak ederim. Sistem geliştikçe mesleklerinin varlığı tehlikeye mi girecek, yoksa izleyiciler "Hayır kardeşim, biz yapay bir oyuncuyu kabul etmiyoruz, canlı kanlı oyuncu istiyoruz" mu diyecek?

Oyuncular sadece bir hikâyenin anlatılmasında aracı değil; izleyiciler onların özel hayatıyla, geçmişiyle de ilgileniyor. Öyle ya, oyuncu dediğimiz kişiler ünlü insanlar. Doğal olarak ünlülerin özel hayatları, geçmişleri hep merak edilir. Keza ünlüler siyasi düşüncesinden taraftarı olduğu spor kulübüne, hobilerinden kazancına kadar birçok kalemde merak unsurudur. İnsanlar hayranlık duyduğu, öykündüğü ünlülerin çalışmalarının yanı sıra yaşamlarını bir 'Paket' halinde satın alır.

Yapay zekânın giderek gelişmesiyle neler olacağı konusunda ardı arkası kesilmeyen sorular daha da çok sorulmaya, öngörüsel cevaplar daha çok verilmeye başlandı. Görünen o ki ileride, belki de yakın bir zamanda yapay zekâyla üretilen oyuncuların sayısı bir hayli artacak. Gerçek oyuncularla kıyaslanma adına aşırı merak konusu olacakları ve bir hayli de ünlü olacakları için, yer verildikleri yapımlar yüksek izleyici sayılarına ulaşabilir. Bu durum maliyetlerin düşmesiyle daha çok kâr edecek olan yapımcıları mutlu edecektir. Zira son günlerde başta başrol oyuncularının ücretlerinin düşürülmesi gerektiği, aksi takdirde TV dizilerinin yayın hayatına devam edemeyeceği, birçok yapımın da çekilemeden bir proje olarak rafa kalkacağı yönündeki sesler bir hayli yükselmeye başladı.

Bu soruların ardı arkası kesilmez, cevaplarına ne zaman ulaşabileceğimiz de bilinmez. Bilinen şu; yapay zekâ büyük bir hızla gelişiyor ve bazı gerçek oyuncular meslekleri adına bir tehdit unsuru oluşturmayacağını düşünüyor olmalı ki bu konuda ilk adımı attılar.

Kimileri "Allah'tan daha ne istenir, oturulduğu yerden para kazanılıyor. Ayrıca dijital ikizi algoritmik evrende çalışırken kendisi eş zamanlı olarak başka bir yapımda da kamera karşısına geçerek kazancını artırabilir" diye düşünebilir. Ne var ki madalyonun öteki yüzünde bambaşka bir gerçeklik bulunuyor. O da çalışmamanın başlarda olmasa bile bir süre sonra kesin olarak ortaya çıkaracağı "Ben kimim, ne yapıyorum, misyonum, vizyonum nedir, geleceğe nasıl bir miras bırakacağım, hayatımı kaybettikten sonra nasıl anılacağım?" gibi sorularla varlığını sorgulamak olacaktır. Ayrıca belli bir süre sonra dijital ikizlerden vazgeçilip ibrenin tamamen yapay zekâ üretimi oyunculara yönlendirilmeyeceğinin garantisi yok. Bunun sonucunun ne olacağını da biliyoruz; "Oyunculuk sektöründe yüksek oranda işsizlik"...

Ben bir oyuncu değilim ama birçok sinema filminin ve TV dizisinin setinde bulundum. Oyuncular ve set ortamı üzerine edindiğim en temel izlenim şuydu; setin kendine has olan ruhu; kameranın karşısına geçmeden önceki o uzun bekleyişin ardından yönetmenin "Motor" komutuyla yaşanan heyecandan, anın benzersizliğinden oluşur. Bazen bitmek bilmeyen tekrarlar, repliğin yanlış söylenmesiyle patlayan kahkahalar, hatta zaman zaman yaşanan gerilimler bile o ruhu besler.

Peki, o ruhun yokluğu oyunculuk sanatının ruhunu köreltir mi?

Yüz kullanım haklarının kiralanması veya kiralanmasıyla dijital ikizlerin gerçek oyuncuların yerini alması, teknolojik bir pratiklik sunsa da uzun vadede bizzat oyuncular için büyük bir tehlike barındırıyor. Çünkü emeğin, mücadelenin ve set tozu yutmanın olmadığı bir üretim, bir süre sonra oyuncularda "Ben bu hikâyenin neresindeyim?" sorusuyla eşleşen kaçınılmaz bir ruhsal çöküntü yaratacaktır. Ayrıca teknoloji ne kadar ilerlerse ilerlesin; izleyiciler, ekranda gördüğü kişinin kendisi gibi hata yaptığını, yorulduğunu ve bu uğurda ter döktüğünü bilmek ister.

Yine de son zamanlarda yüzlerinin kullanım haklarını kiralayan oyuncuların sayısı hızla artıyor. Geçtiğimiz günlerde Özcan Deniz ile Akın Akınözü, yüzlerinin kullanım haklarını 4 bölümlük bir dizide kullanılmak üzere devretti. Yani Deniz ile Akınözü o dizi için tek damla ter dökmezken dijital ikizleri algoritmik sistemin içinde var gücüyle çalışıyor. Bu kervana son olarak Kenan Çoban ile Burak Arslan da katıldı.

Oyuncuların yüzlerini kiralamasının arkasında 3 temel neden bulunuyor: