Deniz seviyesindeki yükseliş, söz konusu ülkelerde yalnızca kıyıların kaybedilmesi riskini değil, insanların nerede yaşayacağı ve devletlerin gelecekte nasıl varlığını sürdüreceği sorusunu da beraberinde getiriyor. Bazı ülkeler vatandaşlarının başka ülkelere yerleşebilmesi için anlaşmalar yaparken, bazıları kendi topraklarında daha yüksek ve güvenli bölgeler oluşturmak için hazırlık yapıyor.
TUVALU VATANDAŞLARI İÇİN AVUSTRALYA'YA GÖÇ YOLU AÇILDI
Büyük Okyanus'ta bulunan Tuvalu, ortalama yüksekliği deniz seviyesinden yaklaşık iki metre olan ülkeler arasında yer alıyor. Ülke, nüfusunun geleceğini güvence altına almak amacıyla Avustralya ile "Falepili Anlaşması"nı imzaladı. Anlaşma kapsamında Tuvalu vatandaşlarına Avustralya'da daimi ikamet ve çalışma hakkı tanındı. Böylece ülke, iklim değişikliğinin yaşam alanlarını daha fazla tehdit etmesi halinde vatandaşlarının başka bir ülkeye kademeli olarak yerleşebilmesi için resmi bir mekanizma oluşturdu.
KİRİBATİ BAŞKA ÜLKEDEN TOPRAK SATIN ALDI
33 mercan adasından oluşan Kiribati'de ise deniz seviyesindeki yükselişin yanı sıra tatlı su kaynaklarının tuzlanması ve kıyı erozyonu endişe yaratıyor. Olası kitlesel tahliyelere hazırlanan Kiribati yönetimi, ilerleyen dönemde nüfusun yerleşimi ve gıda güvenliğinin sağlanması amacıyla Fiji sınırları içerisindeki Vanua Levu Adası'ndan yaklaşık 20 kilometrekarelik arazi satın aldı.
MARSHALL ADALARI VATANDAŞLARI ABD'YE YERLEŞEBİLİYOR
Ortalama rakımı iki metrenin altında olan Marshall Adaları da yükselen deniz seviyesinin etkilediği ülkeler arasında bulunuyor. Özellikle kıyı bölgelerindeki yerleşimler, deniz seviyesindeki değişimlerden doğrudan etkileniyor. Ülkenin ABD ile yaptığı Serbest İttifak Anlaşması (COFA) kapsamında vatandaşlara sağlanan vizesiz ikamet hakkı, nüfusun bir bölümünün zaman içinde ABD topraklarına yerleşebilmesinin önünü açtı.
MALDİVLER ÇÖZÜMÜ YAPAY ADALARDA ARIYOR
Dünyanın en düşük ortalama rakıma sahip ülkelerinden Maldivler ise mühendislik projelerine yöneldi. Ülke, nüfusu daha güvenli bölgelerde toplamak amacıyla deniz seviyesinin üzerinde inşa edilen Hulhumale gibi yapay adalar geliştiriyor. Maldivler ayrıca uzun vadede başka ülkelerden toprak satın alma ihtimaline karşı ulusal bir fon bünyesinde kaynak biriktirmeye yönelik çalışmalar yürütüyor.
VANUATU'DA İÇ BÖLGELERE TAŞINMA PLANI
Pasifik'teki Vanuatu'da ise çözüm ülke sınırları içinde aranıyor. Deniz seviyesindeki yükseliş ve şiddetlenen tayfunların kıyı bölgelerindeki yaşamı zorlaştırması nedeniyle bazı köylerin adaların daha yüksek kesimlerine taşınmasını hedefleyen ulusal iç tahliye ve yerleşim programları yürütüldü.
Böylece ülkeler, iklim değişikliğinin uzun vadeli etkilerine karşı farklı yöntemlerle hazırlık yaparken, deniz seviyesindeki yükselişin yalnızca çevresel değil, aynı zamanda göç, yerleşim ve devletlerin geleceği açısından da önemli sonuçlar doğurabileceği değerlendiriliyor.
