Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da gerçekleştirilen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı'nda (COP31) kritik aşamaya gelindi. Günlerdir devam eden müzakerelerin ardından ülkelerin iklim değişikliğiyle mücadelede atacağı adımları içeren Örtü Karar Taslağı hazırlandı. COP31 Başkanı Murat Kurum, taslağın henüz son şeklini almadığını belirtirken, nihai metnin ülkelerin uzlaşmasıyla Antalya Mutabakatı olarak duyurulmasının hedeflendiğini söyledi.
GÖZLER ANTALYA MUTABAKATI'NDA: 196 ÜLKENİN UZLAŞMASI GEREKİYOR
COP31 kapsamında düzenlenen basın toplantısında konuşan Bakan Kurum, bakanlar, müzakere gruplarının başkanları ve gözlemci temsilcilerle yaklaşık 5 saat süren kapsamlı bir toplantı gerçekleştirdiklerini açıkladı.
Ülkelerin önceliklerinin, beklentilerinin ve endişelerinin ele alındığını belirten Kurum, yürütülen çalışmalar sonucunda Örtü Karar Taslağı'nın ortaya çıktığını bildirdi.
Taslağın henüz nihai metin olmadığını vurgulayan Kurum, müzakerelerin devam edeceğini belirterek şu ifadeleri kullandı:
"Biz gelen görüşleri alacağız, gelen görüşleri dinleyeceğiz. Bütün bu turlarda bu toplantı sonrası görüşmeye devam edeceğiz ve nihayetinde hepimizin uzlaşı üzerine vardığı bir metni, yarın Genel Kurulda Antalya Mutabakatı olarak tüm dünyaya ilan etmek istiyoruz."
Panama Çevre Bakanı'nın iklim hedeflerinin güçlendirilmesine yönelik çağrısına da değinen Kurum, ülkelerin taleplerinin dikkate alınacağını belirterek "Sonuçta 196 ülke anlaşmak zorunda" dedi.
FOSİL YAKIT TARTIŞMASINA YANIT: SOMUT SONUÇLAR ÜRETMELİYİZ
Toplantının dikkat çeken başlıklarından biri fosil yakıtlardan uzaklaşma konusu oldu.
Örtü Karar Taslağı'nda fosil yakıtlara ilişkin açık bir düzenleme bulunup bulunmayacağı sorulan Kurum, Türkiye'nin COP31 Başkanlığı kapsamında ortaya koyduğu elektrifikasyon hedefine işaret etti.
Fosil yakıtlardan uzaklaşma hedefinin Dubai'deki iklim zirvesinde ortaya konulduğunu hatırlatan Kurum, elektrik kullanımının artırılmasının da bu dönüşümü gerektirdiğini söyledi.
Kurum, "Elektrifikasyonun 2035'e 35'e ulaşabilmesi fosil yakıtlardan uzaklaştırmayı gerektirir" ifadelerini kullanarak ülkelerin farklı kalkınma koşullarının dikkate alınması gerektiğini vurguladı.
İklim müzakerelerinde aynı tartışmaların tekrar edilmesi yerine uygulanabilir sonuçlara odaklanılması gerektiğini belirten Kurum, asıl hedefin 2050'de net sıfır emisyona ulaşmak ve küresel sıcaklık artışını 1,5 dereceyle sınırlandırmak olduğunu ifade etti.
2035 İÇİN YENİ HEDEF: ELEKTRİĞİN PAYI YÜZDE 35'E ÇIKARILACAK
COP31 Başkanlığının gündeme taşıdığı önemli önerilerden biri de "35'e 35" çağrısı oldu.
Bu hedef, küresel nihai enerji tüketiminde elektriğin payının 2035 yılına kadar yüzde 35'e yükseltilmesini öngörüyor.
Bakan Kurum, söz konusu dönüşümün yenilenebilir enerji yatırımları, enerji verimliliği, modern elektrik şebekeleri ve depolama sistemleriyle desteklenmesi gerektiğini söyledi.
Avrupa Komisyonunun da hedefe destek verdiğini belirten Kurum, bu desteğin somut yatırımlara ve teknoloji ortaklıklarına dönüştürülmesinin önemine dikkat çekti.
İKLİM FİNANSMANINDA ÜÇ KAT ARTIŞ ÇAĞRISI
Müzakerelerin bir diğer önemli başlığını iklim değişikliğinin etkilerine karşı geliştirilecek projelerin finansmanı oluşturdu.
Kurum, iklim değişikliğine uyum için sağlanan finansmanın 2035 yılına kadar en az üç katına çıkarılması yönündeki küresel çağrıyı desteklediklerini açıkladı.
Özellikle gelişmekte olan ülkeler, küçük ada devletleri ve iklim krizinden ağır biçimde etkilenen toplumlar için finansmana erişimin kolaylaştırılması gerektiğini vurguladı.
Finansman taahhütlerinin zamanında yerine getirilmesinin önemine işaret eden Kurum, mevcut taahhütlerin dahi henüz tam olarak karşılanmadığını söyledi.
Türkiye'nin bu kapsamda Antalya'dan Addis Ababa'ya uzanan bir uyum ve dayanıklılık finansman yol haritası önerdiğini bildirdi.
COP31'de Türkiye'nin enerji dönüşümüne ilişkin yeni hedeflerinden biri de kamuoyuyla paylaşıldı.
Bakan Kurum, Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu, Avrupa Biyogaz Birliği ve İspanya Gaz Birliğinin desteğiyle biyogaz ve biyometan üretiminin yaygınlaştırılmasına yönelik deklarasyon duyurduklarını açıkladı.
Türkiye'nin 2040 yılına kadar 1,5 milyar metreküp biyometan üretimi hedeflediğini belirten Kurum, atıkların enerjiye ve ekonomik değere dönüştürülmesinin amaçlandığını ifade etti.
Örtü Karar Taslağı'nda metan emisyonlarının azaltılması, Sıfır Atık Projesi ve döngüsel ekonomi başlıklarının da yer aldığı bildirildi.
2027'YE KADAR HERKES İÇİN ERKEN UYARI HEDEFİ
COP31'de aşırı hava olayları ve doğal afetlere karşı alınacak önlemler de gündeme geldi.
Kurum, 2027 yılına kadar dünya genelindeki herkesin erken uyarı sistemleriyle korunması hedefini desteklediklerini söyledi.
Taslakta dağlık bölgelerin, buzulların, kıyıların ve okyanus ekosistemlerinin korunmasına yönelik bilimsel işbirliğinin güçlendirilmesi de yer aldı.
BAKAN KURUM: ÇÖZÜM ÇIKMADAN MASADAN KALKMAYACAĞIZ
Müzakerelerde ülkeler arasında görüş ayrılıkları bulunsa da ortak bir karar metni üzerinde çalışmaya devam edeceklerini belirten Kurum, COP31'in yalnızca yeni hedeflerin açıklandığı bir toplantı olarak kalmaması gerektiğini vurguladı.
Kurum, "Tarafların kaygılarını dinliyoruz, siyasi iradeye ihtiyaç duyulan tüm alanlarda çözüm seçeneklerini masaya getiriyoruz, getirmeye devam edeceğiz. Sorunun değil çözümün peşinde olacağız. Tarafları ortak bir sonuç etrafında buluşturacağız. Çözüm çıkmadan masadan kalkmayacağız." dedi.
Antalya Mutabakatı'nın ilan edilmesi için görüşmeler sürerken, nihai metnin içeriği ve ülkelerin hangi başlıklarda uzlaşacağı henüz kesinleşmedi.




