Nesli tehlike altındaki küçük sakarca kazları kışı Erçek Gölü'nde geçiriyor
Van Gölü Havzası'nda bulunan ve 200'ün üzerinde kuş türünün gözlemlendiği Erçek Gölü'nde, yılın farklı dönemlerinde çok sayıda göçmen kuş türü konaklıyor.
Doğal yaşam alanlarının korunması ve yürütülen bilimsel çalışmalar sayesinde daha çok kuşa yuva olan göl ve çevresi, özellikle göçmen kuşlar için beslenme, barınma ve dinlenme alanı olarak öne çıkıyor.
Yaz aylarında binlerce flamingonun konakladığı gölde, havanın soğumaya başladığı bugünlerde nesli tehlike altında bulunan küçük sakarca kazları da görülüyor.
Kışı geçirmek için Kuzey Avrupa, İskandinavya, Kuzey Rusya ve Sibirya'dan Van'a gelen kazlar, havanın ısınmasıyla geldikleri bölgelere göç ediyor.
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Fakültesi Zooloji Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Atilla Durmuş, AA muhabirine, Van Gölü Havzası'nın farklı ekosistemlere ve zengin sulak alanlara sahip olduğunu söyledi.
Havzadaki zengin sulak alanların kuşlar için önemli bir yaşam alanı oluşturduğunu belirten Durmuş, özellikle Erçek Gölü'nün birçok kuş türüne ev sahipliği yaptığını ifade etti.
Bunların başında ötücü kuğular ve sakarca kazlarının geldiğini anlatan Durmuş, şunları kaydetti:
"Büyük ve küçük sakarca kazları havzayı ziyaret ederek kışı burada geçiriyor. Bu türler, doğal yaşam alanları itibarıyla daha çok kuzey kutbu bölgesinde ve kuzey yarım kürenin üst kesimlerinde bulunuyor. Bu bölgelerde kış mevsimi çok daha soğuk geçtiği için daha ılıman iklime sahip alanlara Karadeniz Bölgesi'ne, İran'daki Hazar Denizi kıyılarına, Azerbaycan'a ve Van Gölü Havzası'na kadar iniyorlar. Şubat-mart aylarından itibaren havzanın ısınmasıyla yeniden kuzeye, daha ılıman iklim koşullarının hakim olduğu doğal yaşam alanlarına göç ediyorlar."
Her yıl küçük sakarca kazlarını gözlemleyerek bölgedeki sayılarını tespit ettiklerini dile getiren Durmuş, bu yıl yağışlar ve havanın erken soğuması nedeniyle bölgede daha fazla sayıda kuş gözlemlediklerini, türlerin sonbahardan itibaren havzaya gelmeye başladığını belirtti.
Kuşların bir kısmının Erçek Gölü'nde kaldığını, diğerlerinin ise havzaya geldikten sonra farklı sulak alanlara dağıldığını anlatan Durmuş, şöyle konuştu:
"Bu yıl küçük sakarca kazlarında ciddi bir popülasyon artışı gözlemledik. Yaklaşık bin kuştan oluşan bir popülasyon tespit ettik. Küçük sakarca kazının şöyle bir hassasiyeti var. Uluslararası Doğayı Koruma Birliği tarafından hassas kategorisinde değerlendirilen bir tür. Popülasyonu koruma altında olan bu türün, uluslararası ölçekte önemli sayıda kuşla havzada bulunması, bölgenin biyolojik çeşitliliği açısından önem taşıyor. Erçek Gölü'nün de koruma altında olması sayesinde bu tür burada rahatlıkla kışlayabiliyor ve iyi bir kış sezonu geçirebiliyor. Küçük sakarca kuşları havalar erken ısınırsa şubat ayında bölgeden ayrılıyor. Soğuklar sürerse mart ayından itibaren havzadan göç ediyor. Nisan ayından itibaren ise bu türün çok fazla bireyine rastlayamıyoruz. Bölgeye bazen büyük gruplar halinde geliyorlar. Büyük bir popülasyonun tamamı göç edebiliyor ancak küçük gruplar bölgede kalabiliyor."
Emekli ornitolog Prof. Dr. Özdemir Adızel ise Erçek Gölü'nde yürütülen bilimsel çalışmaların ve koruma faaliyetlerinin kuş popülasyonunun artmasına katkı sağladığını belirtti.
Gölün, Cumhurbaşkanı Kararı ile "Kesin Korunacak Hassas Alan" olarak ilan edildiğini anımsatan Adızel, alanın aynı zamanda "Nitelikli Doğal Koruma Alanı", "Sürdürülebilir Koruma ve Kontrollü Kullanım Alanı" ve "Ava Kapalı Alan" statüleriyle korunduğunu vurguladı.
Koruma çalışmalarının olumlu sonuçlarından birinin de küçük sakarca kazlarının Erçek Gölü'nde daha fazla görülmesi olduğunu belirten Adızel, "Küçük sakarca kazları, kışı geçirmek üzere Erçek Gölü'ne gelir. Baharın gelmesiyle yeniden kuzeydeki ülkelere üremek için dönerler. Bu yıl bölgede yaklaşık 1000 küçük sakarca kazı gözlemlenmektedir. Ülkemize gelen küçük sakarca kazları, Kuzey Avrupa, İskandinavya, Kuzey Rusya ve Sibirya'da yaz aylarında üredikten sonra kışı geçirmek üzere düzenli olarak Van ve Erçek göllerine kış göçmeni olarak gelir" ifadelerini kullandı.






