Bu süreç dört aşamada gerçekleşiyor. İlki, değişikliklerin beyinde oluşmaya başladığı prodromal veya ön belirtiler aşaması. Bazı kişilerde esneme, aşırı yorgunluk veya boyun ağrısı gibi uyarı belirtileri görülüyor.Sonraki aşama, genellikle zikzaklar veya beyaz noktalar gibi görsel bozuklukları içeren ve bir saate kadar sürebilen aura. Bu durum hastaların yaklaşık üçte birini etkiliyor.Baş ağrısı dört ila 72 saat arasında sürebilir. Bazı kişilerde mide bulantısı ve kusma da görülebilir.Son aşama, baş ağrısı büyük ölçüde geçtikten sonra bir veya iki gün sürebilen postdromal veya akşamdan kalma evresi olarak bilinir."Silindirle ezilip geçilmiş gibi bir his oluyor" diyor Dr. Munro."Kendinizi zorla [hayata karışmaya] sürüklüyorsunuz; insanlar işe geri dönmeye çalışabilirler, ancak tam olarak işlevsel olmayabilirler."Migreni azaltmaya neler yardımcı olabilir?
Migren hastalarına geleneksel olarak kafein veya çikolata gibi tetikleyicilerden kaçınmaları söylenir. Ancak Dr. Munro, bunun yerine rutinlerimizi olabildiğince düzenlemeyi düşünmemiz gerektiğini söylüyor."Dedektif gibi davranıp, migren atağı belirginleşmeden önceki son iki veya üç günde nelerin değiştiğini düşünmek yardımcı olabilir çünkü bu şeylerden kaçınmak iyi olabilir" diye açıklıyor. "Ancak hayat böyle bir şey" diyor Dr. Munro. "Mükemmel olamayız. Bu yüzden kendinizi suçluluk duygusuyla yıpratmayın. Elinizden gelenin en iyisini yapın."Düzenli yemek yemek ve kan şekerinin düşmesine izin vermemek önemli. Ayrıca, mümkün olduğunca düzenli olarak aynı saatte yatıp aynı saatte kalkarak iyi bir uyku düzeni sağlamaya çalışmak da yardımcı olabiliyor.Egzersiz herkes için önemli olsa da, migreni tetikleyebilir; bu nedenle migren hastaları yeterince beslenip beslenmediklerini ve yeterli sıvı alıp almadıklarını gözden geçirmeli.Dr. Munro, bu yaklaşımın hafta sonunun neden riskli olduğunu açıklayabileceğini söylüyor; Cuma günleri farklı olarak ne yapıyor olabiliriz?"İşinizi bitirmek için acele ediyor olabilirsiniz. Akşamları rahatlamak için, normalde hafta boyunca içmediğiniz bir kadeh şarap içiyor olabilirsiniz. Belki de biraz daha geç yatıyorsunuz" diyor."Değişen şeyleri ve neleri daha düzenli hale getirebileceğinizi düşünebilirsiniz."Hangi takviyeler ve ilaçlar yardımcı olur?Migren atağının etkili ilaçlarla çok erken tedavi edilmesi hayati önem taşıyor. Sıklıkla insanların atağın şiddetli olup olmayacağını anlamak için çok uzun süre beklediğini söylüyor."Bu süreçte kartopu etkisi o kadar büyür ki, ne yaparsanız yapın kazanamazsınız. İlacı erken almak bu kartopu etkisini ortadan kaldırır" diyor.Dr. Munro, mide bulantısı önleyici bir tablet ve ağrı kesici (ibuprofen veya aspirin) almayı öneriyor. Parasetamolun daha az etkili olduğunu ve baş ağrılarının daha da kötüleşmesine neden olabileceği için kodein kullanımından kaçınılması gerektiğini söylüyor. Ayrıca doktorlar tarafından temin edilebilen, migrene özel ilaçlar olan triptanlar da mevcut."Magnezyum ve B2 vitamini gibi takviyelerin atakları azaltmaya yardımcı olabileceğine dair bazı kanıtlar var" diyor.Adet döneminde migren ağrısı çeken kadınlar genellikle doğum kontrol hapının hormonal dalgalanmaları düzenlemeye yardımcı olduğunu, hormon replasman tedavisinin (HRT) ise menopoz öncesi dönemde faydalı olabileceğini fark ederler.Bilim insanları bunda hangi nörokimyasalların önemli olduğunu keşfetti. CGRP adı verilen bir peptit bazı kişiler için kilit öneme sahip; artık bunların etkisini bloke eden tedaviler mevcut.Diğer tedaviler arasında, bilim insanlarının ağrıyı tetikleyen kimyasalları bloke edebileceğini düşündüğü botoks yer alırken, akupunktur, yoga, Tai Chi ve ağrıyı yeniden işleme terapisi gibi bütünsel tedaviler de yardımcı olabilir.Doktor Munro'ya göre, insanların yapması gereken en önemli şey daha fazla bilgi edinmek."Çok umut var, bu yüzden pes etmeyin ve her şeyi denediğinizi düşünmeyin çünkü denemedikleriniz olacak" diyor.Orijinali İngilizce olan bu makalenin çevirisinde yapay zekadan yararlandık. Yayınlanmadan önce çeviriyi bir BBC gazetecisi kontrol etti. .




