Kültür Ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Antalya’da basın mensuplarıyla bir araya gelerek turizm verilerinden kültür varlıklarının iadesine, Ayasofya’daki restorasyondan dijital konaklama platformlarına yönelik düzenlemeye kadar birçok konuda açıklama yaptı.
“SAVAŞIN ETKİSİNİ TANITIM HAMLELERİYLE SINIRLADIK”
2026 yılına turizmde iyi bir başlangıç yaptıklarını ancak şubat sonunda Körfez bölgesinde başlayan savaşın turizm hareketliliğini etkilediğini belirten Ersoy, enerji fiyatlarındaki artışın özellikle hava yolu ulaşımının maliyetini yükselttiğini söyledi. Ersoy, Rusya, İran ve Suudi Arabistan gibi önemli kaynak pazarlarda da sorunlar yaşandığını anlattı.
Türkiye’nin bulunduğu coğrafyada bir “istikrar adası” olduğunu savunan Ersoy, 2018'de turizm stratejisinde değişikliğe gittiklerini, ürün ve kaynak pazar çeşitliliği hedefiyle 2019'da Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansını (TGA) kurduklarını hatırlattı.
İLK 9 AYDA 51,3 MİLYAR DOLAR GELİR
Üçüncü çeyrekte turizm gelirinin geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 5 artarak 25 milyar 526 milyon dolara ulaştığını açıklayan Ersoy, ilk 9 aylık turizm gelirinin ise yüzde 2,4 artışla 51 milyar 278 milyon dolar olduğunu kaydetti. Savaşın ilk döneminde ciddi rezervasyon iptalleriyle karşılaştıklarını ancak bunların büyük bölümünü yeni kampanyalarla telafi ettiklerini belirten Ersoy, dijital kampanyalarla 74 ülkede 7,1 milyar gösterime ulaştıklarını, 2025 ve 2026'da yayımlanan 10 mini dizinin ise toplam 10,5 milyar gösterim aldığını söyledi.
KİŞİ BAŞI GECELİK HARCAMA 107,7 DOLAR
Ersoy, yılın ilk 9 ayında ortalama kalış süresinin 10,34 gece olduğunu, yabancı ziyaretçilerin kişi başı ortalama gecelik harcamasının 119,9 dolara ulaştığını açıkladı. Tüm ziyaretçi gruplarında kişi başı ortalama gecelik harcamanın yüzde 4,6 artışla 107,7 dolar olduğunu belirten Ersoy, şöyle konuştu:
“Yıl sonuna kadar çok büyük bir sürprizle karşılaşmazsak 65 milyar doların üzerinde turizm geliri elde edeceğimizi düşünüyorum. Ancak mevcut jeopolitik gelişmeleri de dikkate alarak ihtiyatlı davranmamız gerekiyor.”
HAYDARPAŞA’NIN TEMELİNDEN ÇIKAN TABLO
Haydarpaşa ve Sirkeci projelerinin ilk etaplarını 2027'de hizmete açmayı hedeflediklerini yineleyen Ersoy, çalışmalar sırasında öngörülmeyen durumlarla karşılaştıklarını anlattı. Haydarpaşa Garı’nın orijinal projelerine ulaştıklarını belirten Ersoy, şunları söyledi:
“Bu projelerde, yapının temelinde uzunlukları 8 ile 21 metre, çapları ise 50 ile 90 santimetre arasında değişen yaklaşık 1.000 ahşap kazık bulunduğunu gördük. Mevcut durumu belirlemek için yapılan jeoradar çalışmasında bunların yaklaşık 200'ünün yerinde olduğu, yaklaşık 800'ünün ise tespit edilemediği belirlendi.”
Zeminin gevşek, suya doygun ve sıvılaşma riski taşıyan bir yapıda olduğunun belirlendiğini aktaran Ersoy, bu nedenle üst yapıdan önce zemin güçlendirme çalışmalarına öncelik verdiklerini, sürecin hem zaman aldığını hem de ilave maliyet oluşturduğunu ifade etti. Arkeopark alanındaki kazılarda yeni arkeolojik kalıntılar çıktığını belirten Ersoy, projelerin bu kalıntıları koruyacak şekilde yeniden düzenlendiğini söyledi.
Haydarpaşa’da Anadolu Yakası’nın ilk arkeoloji müzesinin, Sirkeci’de ise bir göç müzesinin hayata geçirileceğini hatırlatan Ersoy, trenlerin Haydarpaşa’ya gelmeye devam edeceğini, turistik trenlerin de buradan hareket edebileceğini kaydetti.
YABANCI PLATFORMLARA YÜZDE 17 SINIRI
TBMM’de görüşülen ve yabancı dijital konaklama platformlarına yönelik düzenleme içeren kanun teklifine de değinen Ersoy, amaçlarının rekabetçi, adil ve tüketiciyi koruyan bir sistem kurmak olduğunu söyledi. Ersoy, teklife ilişkin şu bilgileri verdi:
“Teklife göre, yurt içinden yurt içine yapılan satışlarda platformların hizmete konu satış bedeli üzerinden, her ne ad altında olursa olsun alabileceği tutar yüzde 17'yi geçemeyecek. Bu hesaplama vergiler hariç tutar üzerinden yapılacak.”
Teklifle yabancı platformlara Türkiye’de temsilci bulundurma yükümlülüğü getirileceğini belirten Ersoy, platformlar için 2 yıl süreli ve devredilemeyen bir izin belgesi öngörüldüğünü, belge bedelinin 5 milyon lira olarak belirlendiğini ve her yıl yeniden değerleme oranında artırılmasının planlandığını açıkladı.
KÜLTÜR VARLIKLARININ İADESİ
Kültür varlıklarının iadesi konusunda kurumsal kapasiteyi güçlendirdiklerini ve kaçakçılıkla mücadele birimini daire başkanlığı seviyesine yükselttiklerini anlatan Ersoy, ikili anlaşma yapılan ülke sayısının 14'e çıktığını söyledi. Bugün farklı ülkelerden uzmanların bu alanda eğitim almak için Türkiye’ye geldiğini belirten Ersoy, bu hafta ABD’den yeni eserlerin getirildiğini ve bununla ilgili açıklama yapacaklarını ifade etti. Ersoy, “Bizim için bir eserin kaçırılmasının üzerinden kaç yıl geçtiği, o eserin peşini bırakmak için bir gerekçe değil” dedi.
DİYARBAKIR CEZAEVİ YIL SONUNDA HAZIR
Diyarbakır Cezaevi’nin dönüşüm projesinde son aşamaya gelindiğini belirten Ersoy, çalışmaları yıl sonuna kadar tamamlamayı hedeflediklerini açıkladı. Ersoy, 47 dönümlük alanda 18 bin 500 metrekarelik bölümün hafıza müzesi ve kütüphane olarak değerlendirileceğini, eski kapalı spor salonunun ise 520 kişilik çok amaçlı gösteri ve etkinlik salonuna dönüştürüleceğini söyledi. Hafıza müzesinin hazırlanmasında geçmişte cezaevinde bulunmuş kişiler, dönem tanıkları, tarihçiler ve akademisyenlerin katkılarından yararlanıldığını kaydetti.
AYASOFYA’NIN DOĞU YARIM KUBBESİNDE YENİ AŞAMA
Ayasofya’da Cumhuriyet tarihinin en kapsamlı restorasyon, konservasyon ve güçlendirme çalışmalarını yürüttüklerini öne süren Ersoy, ana kubbedeki çalışmalar sürerken mihrap ve minberin bulunduğu doğu yarım kubbede de yeni bir aşamaya geçildiğini açıkladı. Modelleme ve statik analizlerin bu bölümün güçlendirilmesi gerektiğini ortaya koyduğunu belirten Ersoy, doğu yarım kubbeye erişim için çelik çalışma platformunun kurulumuna başlandığını söyledi.
Yer altında şu ana kadar yaklaşık 3 bin ton çamur ve moloz çıkarıldığını aktaran Ersoy, uygun bölümlerin gerekli altyapı çalışmalarının ardından ziyarete açılmasını hedeflediklerini ifade etti.
ANTALYA’YA DEV KONGRE MERKEZİ
Turizm hareketliliğini yılın 12 ayına yaymak için kongre ve etkinlik turizmine yatırım yaptıklarını belirten Ersoy, COP31 tamamlandıktan sonra Antalya EXPO alanında Türkiye’nin en büyük fuar, kongre ve etkinlik merkezlerinden birini hayata geçirmeyi hedeflediklerini söyledi. Ersoy, İstanbul’daki Lütfi Kırdar Kongre Merkezi’nin Bakanlığa devrine ilişkin davayı kazandıklarını da açıkladı.
YENİ ANTALYA ARKEOLOJİ MÜZESİ 2027'DE
Yeni Antalya Arkeoloji Müzesi’ni 2027'de hizmete açmayı hedeflediklerini belirten Ersoy, ruhsat süreci, zeminin traverten yapısı ve turizm sezonundaki çalışma kısıtlarının takvimi etkilediğini anlattı. Yeni müzede kapalı alanın eski müzeye göre iki katına, sergi alanlarının ise yaklaşık üç katına çıkacağını kaydetti.
FORMULA 1 VE GECE MÜZECİLİĞİ
Formula 1'i yalnızca bir yarış hafta sonu değil, Türkiye’nin tanıtımı için büyük bir fırsat olarak gördüklerini söyleyen Ersoy, yarış haftasını konserler ve kültür-sanat etkinlikleriyle geniş kapsamlı bir festivale dönüştürmeyi hedeflediklerini belirtti. Gece müzeciliği uygulamasının beklentilerin üzerinde sonuç verdiğini ifade eden Ersoy, İtalya ve Yunanistan’da benzer çalışmaların başladığını, önümüzdeki dönemde uygulamanın şehir merkezlerine yakın alanlarda artırılacağını söyledi.
