Fransız İmparatoru Napolyon Bonapart döneminden kalan ve 200 yılı aşkın süredir sırrını koruyan şifreli bir mektup, yapay zeka yardımıyla çözüldü. Yıllar boyunca okunamayan satırların ardında, Avrupa’nın kaderini etkileyen askerî gelişmelere ilişkin dikkat çekici ayrıntılar ortaya çıktı.
Tarihin en çalkantılı dönemlerinden birine ışık tutan mektup, 1809 yılında Napolyon’un üvey oğlu ve İtalya Genel Valisi Eugene de Beauharnais aracılığıyla Fransız generali Auguste de Marmont’a gönderilmek üzere hazırlandı. İlk satırı Fransızca yazılan belgenin geri kalanı, iki basamaklı sayılar, harfler ve özel sembollerden oluşuyordu. Şifreyi çözmek için kullanılması gereken anahtarın kaybolması, belgenin içeriğinin yüzyıllar boyunca gizli kalmasına neden oldu.
Siber güvenlik şirketi SentinelOne’da mühendis olarak çalışan Carter Church, OpenAI tarafından geliştirilen GPT-6 Astra modelinden yararlanarak mektubun şifresini çözmeyi başardı. Church’ün paylaştığı bilgilere göre çalışma altı saatten fazla sürdü. Süreçte belgenin görüntüsü analiz edildi, el yazısıyla oluşturulan semboller sınıflandırıldı ve şifreli metin anlamlandırıldı.
İLK SATIR FRANSIZCA AMA DEVAMI ŞİFRELİYDİ
Mektubun okunabilen ilk satırında şu ifadeler yer alıyordu:
“Vous avez dû recevoir, Monsieur le General Marmont, mes lettres des 8, 14 et 20 courant.”
Bu cümle, “General Marmont, bu ayın 8’inci, 14’üncü ve 20’nci günlerine ait mektuplarımı almış olmalısınız” anlamına geliyor.
Ancak bu girişin ardından gelen 24 satır, sıradan bir yazışmanın aksine, iki basamaklı sayılar ve çeşitli işaretlerle oluşturulmuş karmaşık bir şifre içeriyordu. Belgenin çözülmesini sağlayacak anahtarın kayıp olması nedeniyle mesajın geri kalanının ne anlattığı da uzun süre belirlenemedi.
Napolyon’un askerî yazışmalarında kullanılan bu tür şifreler, mesajların yalnızca hedeflenen kişiler tarafından anlaşılmasını sağlamak amacıyla hazırlanıyordu. Söz konusu mektubun çözülememesi de yalnızca şifre sisteminden değil, el yazısı işaretlerin doğru biçimde tanımlanması ve metne aktarılması gerekliliğinden kaynaklanıyordu.
I used GPT-6 Astra to break an unsolved cipher to one of Napoleon's generals that had gone unread for 217 years. What makes this impressive isn't actually the codebreaking, but that Astra completed the entire multi-modal workflow in ~6 hours from a single image and goal. 1/6🧵 https://t.co/vyiGKOsrHq
YAPAY ZEKA 175 EL ÇİZİMİ İŞARETİ İNCELEDİ
Carter Church, çözüm sürecini anlatırken yapay zekanın yalnızca şifreli metni analiz etmediğini, belgenin okunabilir hâle getirilmesinden çözümlemenin tamamlanmasına kadar uzanan farklı aşamalarda kullanıldığını belirtti.
Church’ün blog yazısında aktardığı bilgilere göre GPT-6 Astra, 1.202 x 1.836 piksel boyutlarındaki belge görüntüsünü satırlar hâlinde parçalara ayırdı. Ardından sembolleri okumaya ve sınıflandırmaya başladı. Toplam 175 el çizimi işaret üzerinde yapılan incelemede, hangi sembollerin birbirinin tekrarı olduğu ve hangilerinin farklı işaretleri temsil ettiği değerlendirildi.
