Ormansızlaşma, habitat kaybı, avlanma, kirlilik ve iklim değişikliğinin milyonlarca canlının geleceğini tehdit ettiğini belirten Dünya Doğayı Koruma Vakfı (WWF), 2026 Yaşayan Gezegen Raporu’nu yayımladı. Rapora göre 1970-2022 yılları arasında izlenen yaban hayvanı popülasyonlarının ortalama büyüklüğü yüzde 73 azaldı. En büyük düşüş yüzde 85’le tatlı su ekosistemlerinde görüldü. Bunu yüzde 69’la kara ve yüzde 59’la deniz ekosistemleri izliyor. Bununla birlikte rapor yeşil denizkaplumbağası, mavi yüzgeçli orkinos, kaplan ve Afrika fili popülasyonlarındaki toparlanmaya dikkat çekerek koruma çalışmalarının etkili sonuçlar verebildiğini gösteriyor.
Türkiye 9-20 Kasım tarihleri arasında Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı’na (COP31) ev sahipliği yapmaya hazırlanırken fosil yakıtlara bağımlılık da önemli bir gündem maddesi. Enerji ve Temiz Hava Araştırma Merkezi’yle (CREA) Temiz Hava Hakkı Platformu’nun (THHP) yayımladığı rapor, fosil yakıtların ülkemize faturasını ortaya koyuyor. Araştırmaya göre Türkiye’de hava kirliliğinin yüzde 52’si kömür, petrol ve gaz benzeri fosil yakıtlardan kaynaklanıyor. Fosil yakıt kaynaklı hava kirliliği kalp ve damar hastalıkları, solunum yolu hastalıkları, akciğer kanseri, inme ve diyabet nedeniyle gerçekleşen ölümler dahil, Türkiye’de yılda yaklaşık 26 bin 500 ölüme neden oluyor.
Biliminsanlarına göre orangutanların yiyecek seçimlerini iyi vakit geçirip geçirilmemesi de etkiliyor. Indiana Üniversitesi’nin araştırmasına göre orangutanlar akranlarının eğlenirken çıkardığı seslerle, bir nevi kahkahalarla ilişkilendirilen ödülleri seçme eğilimi gösteriyor. Yani orangutanlar yiyecekleri arkadaşlarının beğenisine göre seçiyor. Bu da aslında duyguların öğrenmeyi etkilediğini gösteriyor. Araştırma hayvanların neşe hissedip hissetmediğini inceleyen geniş kapsamlı bir projenin de parçası.
